Jaap Vegter

Jaap Vegter (21 juli 1934 - 14 januari 2003) is geboren in Voorburg en volgde een opleiding aan de tekenacademie in Den Haag. Hij publiceerde al sinds 1967 strips met een sterk maatschappij-kritische inslag. In de jaren zestig en zeventig verscheen zijn werk in Sekstant en De Tijd, vanaf 1977 had hij een vaste pagina in het weekblad Vrij Nederland. Deze een-pagina-strips zijn in verscheidene boekuitgaven verschenen. Daarnaast maakte Vegter ook enkele vervolgverhalen, zoals 'Jeroen' en 'Jan-Bart'.

In Vegter's strips voor Vrij Nederland kwamen regelmatig dezelfde personages voor: de geëmancipeerde Gré, haar politiek-bewuste vriend Johan en haar puberende zoon Dirk-Jan. Samen slaan zij zich door menige verkiezing en modetrend heen. Meer dan vijfentwintig jaar heeft Vegters strip de achterpagina van Vrij Nederland gesierd, tot aan zijn plotselinge dood in januari 2003, ten gevolge van een hartstilstand tijdens de opening van de tentoonstelling Politiek in Prent in het Haagse perscentrum Nieuwspoort.

Jaap Vegter had de vorm van de strip gekozen, maar eigenlijk was hij veel meer een columnist met de tekenpen. Zijn strips waren uit het alledaagse leven gegrepen betoogjes, in de taal van de tijd geformuleerd en geciseleerd getekend in kaders die vaak een beetje voorover helden om er extra vaart aan te geven. Met zichtbaar plezier beoefende hij de persiflage, bijvoorbeeld door politici en ondernemers met hun eigen drogredeneringen door de mand te laten vallen. Ook excelleerde hij in boze oude mannen, die met priemende vingers en in een vinnige belettering hun hoon jegens het heden uitschreeuwden. Zelf herkende hij zich het meest in zijn hoofdpersoon Johan, de uit de jaren zestig overgebleven linkse activist die steeds meer moeite kreeg met zijn standpunten van vroeger - en er dus regelmatig de hand mee lichtte. Vegter kwam uit Voorburg, uit een streng gereformeerd milieu, en hield daaraan naar zijn zeggen "een sterk ontwikkeld gevoel voor goed en kwaad" over. In een radio-interview noemde hij zichzelf "een gereformeerde atheïst".

(Henk van Gelder, NRC, 15 januari 2003)