Stripgeschiedenis

Lambiek op Kerkstraat 132 (2005-2010)

Lambiek in de jaren 2000
Zoals we al eerder schreven: in 2003-2004 was Lambiek slechts een fractie van wat het voorheen was. De ene helft van onze stock was in de Utrechtsedwarsstraat ondergebracht, terwijl onze hoofdwinkel in de Kerkstraat op nr. 119 te klein was om noemenswaardige evenementen te organiseren. Dit euvel werd in december 2004 opgelost toen Lambiek op een ander adres in de Kerkstraat heropende, namelijk nr. 132. Het gebouw zelf was van oorsprong een "koetshuis" en werd daarna jarenlang ingenomen door drukkerij Anderson. Onze officiële openingsdag werd echter op 28 januari 2005 gevierd omdat het nog ettelijke weken duurde alvorens onze hele voorraad eindelijk vanuit de door knaagdieren geteisterde keet in de Utrechtsedwarsstraat was overgeheveld. Hierbij werd ook Galerie Lambiek in zijn volle glorie hersteld. Marko Otsen bouwde vanaf de grond een nieuwe tentoonstellingsruimte in de grote ruimte die aan de winkel grensde. Deze nieuwe galerie zou zich vooral richten op het werk van alternatieve Nederlandse en Vlaamse stripauteurs, maar ook andere strip-gerelateerde evenementen faciliteren. Bij veel van deze gelegenheden was Michael Minneboo met zijn camera present om tekenaars te interviewen en een algemene impressie vast te leggen.


Vervanging van het oude versleten ZIP-bord op 30 december 2006. Klaas helpt een handje.

Zowel de door Charlie Reuvers beschilderde gevel van onze oude winkel op Kerkstraat 114, als het originele, doch verkleinde ZIP-bord van Kerkstraat 78 werden aan de nieuwe winkelgevel bevestigd. Een nadeel was dat dit bord niet langer de naam "Lambiek" bevatte en alleen ons logo toonde. Hierdoor veronderstelden sommige nieuwe bezoekers dat onze winkel "ZIP" heette. Nou ja, tenminste beter dan dat men ons nog met een sekswinkel zou verwarren... Op 30 december 2004 werd een nieuw, digitaal geprint ZIP-bord geïnstalleerd. Maar helaas gingen dieven er een half jaar later al mee aan de haal, waardoor het oude bord weer uit de mottenballen werd gehaald. In februari 2010 maakte Larie Cook een vers geschilderde versie van het ZiP-bord voor ons, waarbij hij, nu hij toch bezig was, er ook de websitelink op vermeldde. Tegelijkertijd werd ook de houten Lambiek-pop door een gloednieuw exemplaar vervangen. Jeroen Funke maakte in mei 2009 verder een speciale bakfiets voor onze winkel.


Klaas Knol, Bas van der Zee, Kees Kousemaker

Bas van der Zee (2005-2006)
In deze periode van vervangingen zagen we aardig wat medewerkers komen en gaan. Kees Kousemaker besloot zich terug te trekken uit het actieve winkelleven en Bas van der Zee zou zijn vervanger worden. Bas bezocht onze winkel voor het eerst in 1997 als deel van de groep studenten die de publicatie van Henk van den Hams encyclopedie 'Bommel Concordantie' (1997), over Marten Toonders 'Tom Poes', mogelijk maakten. Hij keerde later terug als stagiaire en bleef in 2001 nog enige tijd als winkelbediende aan Lambiek verbonden. Nadien werkte hij een tijdje voor de boekenimporteur Van Ditmar tot Kees hem vroeg zijn opvolger te worden. Zijn termijn begon eind 2004 met het schilderen en inrichten van de nieuwe winkellocatie, waarbij hij door diverse vrienden en familieleden werd geholpen. In nauwe samenwerking met Klaas Knol managede hij Lambiek tijdens de eerste jaren op Kerkstraat 132, terwijl Kees langzaamaan met pensioen ging. Bas heeft zich goed van zijn taak gekweten, maar desondanks kwam begin 2007 de samenwerking met Kees door creatieve meningsverschillen tot een einde, waarna Bas terugkeerde naar de uitgeverswereld. Hij gaf de fakkel door aan Kees' zoon, Boris Kousemaker, die tot op de dag van vandaag Lambiek's winkeleigenaar is.


Het straatleven

Boris Kousemaker (2007-heden)
Boris Kousemaker deelt zijn vaders liefde voor strips, zij het niet op dezelfde excessieve manier. Hij rekent Jim Woodring, Dave Cooper en Jano tot zijn favoriete auteurs. In tegenstelling tot zijn vader heeft Boris een zekere rock 'n' roll uitstraling, maar dan sociaal ingesteld. Op sommige manieren is hij misschien zelfs een grotere mensenliefhebber. Daar waar zijn vader liever niet te veel kinderen in de winkel had uit angst dat ze iets zouden beschadigen, verwelkomt Boris ze met open armen en laat hij ze graag klassieke strips ontdekken. Boris is ook de motor achter de wekelijkse vrijdagborrel. In het verleden organiseerde Kees al regelmatig sociale bijeenkomsten met gratis drankjes, maar dit was nog geen vaste prik. Vanaf 1 januari 2004 werd het roken in openbare gebouwen echter verboden, wat veel rokers naar buiten dreef voor hun nicotinebehoefte. Zo ook Boris en Klaas, die op deze manier veel actiever deelnamen aan het straatleven op de Kerkstraat. Eén van de mensen die Boris op deze manier ontmoette was Marcel Reijneveld, eigenaar van Café Krom, die regelmatig met zijn teckel langsliep. Gezien Boris van honden houdt maakte hij altijd van de gelegenheid gebruik om een praatje met hem te maken, tot Marcel uiteindelijk ook een regelmatige klant werd. Zelfs wanneer Marcel geen bezoek had gepland trok zijn aandachtshongerige hond hem nog altijd bij Lambiek naar binnen... Misschien is zijn huisdier verzot op 'Snoopy'? Deze gezellige onderonsjes voor en ook in Lambiek gingen tegen sluitingstijd vaak gepaard met een drankje. Na een tijdje werd dit op vrijdagmiddag een wekelijkse traditie en gingen de festiviteiten soms nog lang na sluitingstijd door. De Vrijdagborrels zijn in feite onze versie van de banketten aan het einde van elk 'Astérix'-verhaal of de wafelenbakken die de meeste 'Nero'-verhalen afsluiten. Het is een leuke manier om in gesprek te komen met onze bezoekers en stripliefhebbers samen te brengen op één plek.


Vrijdagborrel in 2010

Werknemers
Nu Kees meer tijd kreeg kon hij vrijuit aan zijn andere projecten werken, vooral de Comiclopedia. Samen met zijn trouwe typisten Margreet de Heer en Bas Schuddeboom ploegde hij door stapels boeken, scande er prentjes uit en dicteerde nieuwe artikelen die hij nadien ook nalas. Halfweg 2005 verliet Margreet ons echter na zes jaar trouwe dienst. Onze roodharige webredacteur wilde zich op haar eigen stripcarrière concentreren. Haar laatste project met Kees was 'De Wereld van de Nederlandse Strip', een knipselboek over de Nederlandse stripgeschiedenis dat vooral op de Utrechtsedwarsstraat was samengesteld. Het werd op 27 juni 2005 in het nieuwe Lambiek gepresenteerd. Ze zou in 2010 nog een laatste keer terugkeren toen ze Bas hielp artikelen-in-voorbereiding af te werken die Kees na zijn dood had achtergelaten, evenals met het uitbreiden van Kees Kousemakers eigen biografische artikel. Sinds ze Lambiek verliet ging Margreet de Heer verder met het maken van verschillende educatieve grafische romans over filosofie, religie, geschiedenis en andere onderwerpen in haar '...In Beeld' reeks. Bas Schuddeboom had technisch gezien ook geen reden om te blijven. Tegen 2005 had hij al een vaste baan als webredacteur voor de Nederlandse Disneybladen. Maar hij hield zoveel van de Comiclopedia dat hij besloot er in zijn vrije tijd voor te blijven werken. Kees en Bas ontmoetten elkaar elke vrijdag in de winkelkantoorruimte om er hun nieuwe teksten en afbeeldingen aan de site toe te voegen. Onze drukke scanner Vincent Polverino en computertovenaar Rick Webb bleven ook aan boord. Vincent hielp verder in de galerie, scande ons fotoarchief en werd tijdens de vrijdagborrels onze trouwe leverancier van kaasstengels.


Abel

In de periode 2007-2015 hadden we twee geweldige hulpen in de winkel: Abel Schoenmaker en Lot Rossmark. Indien er plek was voor een "Kousemaker" zou een "Schoenmaker" er natuurlijk prima bij passen. Abel is zelf ook een gretig verzamelaar met een grote kennis van voornamelijk Franco-Belgische strips. Als goedgeorganiseerd persoon was hij uitermate geschikt om de bestellingen bij onze distributeurs te plaatsen. Rond Sinterklaas merkte Abel een keer dat er in het kantoortje chocoladeletters voor iedere medewerker waren neergelegd, waarschijnlijk een gift van één van onze klanten. Een "L" voor Lot, een "A" voor Abel, een "M" voor Marko, een "B" voor Boris en een "K" voor Klaas. Maar hij had geen idee voor wie de "I" en de "E" bestemd waren? De vaststelling dat de letters eigenlijk "LAMBIEK" spelden leidde tot een historische ontdekking: Lambiek neemt enkel mensen aan wiens voornaam met één van de letters uit de winkelnaam beginnen!


Lot, kennelijk onaangetast door de uitputtingsslag tijdens 24 Hour Comics

Tot 2014 konden we van Lots sprankelende persoonlijkheid genieten, waarna ze zich richtte op haar carrière als film editor. Lot was vooral een grote hulp tijdens onze 24 Hour Comics evenementen, waarbij ze met een schijnbare onvermoeidheid de ploeterende tekenaars entertainde en verzorgde. Tenslotte ging ook Klaas Knol zijn derde en vierde decennium als Lambiek-medewerker in. Zijn makkelijke omgang, betrouwbare opinie en algemene kennis werden altijd door klanten gewaardeerd, maar op 23 januari 2010 ontving hij er daadwerkelijk de Hal Foster Award voor uit handen van striptekenaar Peter de Wit!

Tijdens dit decennium-plus-een-jaar had Lambiek eindelijk genoeg ruimte om weer grootschalige tentoonstellingen te organiseren. Twee van de meest opvallende evenementen waren de organisatie van de 24 Hour Comic Days en de krankzinnige happenings van het Lamelos-collectief.


'Moord in Lambiek' door Jean-Marc van Tol, met Kees en Bas van der Zee

24 Hour Comics Days (2005-2014)
Lambiek is regelmatig de Nederlandse thuisbasis van de jaarlijkse 24 Hour Comic Day geweest. Sinds 1990 georganiseerd door Scott McCloud, worden amateurs en professionals in één locatie samengebracht om daar in 24 uur tijd een heel stripverhaal van 24 pagina's te bedenken, schrijven en tekenen. Terwijl de gebeurtenis al een lange voorgeschiedenis kende kreeg het pas vanaf 2004 wereldwijd navolging. Op 23 april 2005 organiseerde Lambiek de eerste Nederlandse editie en zou dit jarenlang blijven doen. In de jaren erop werden simultaan ook edities in Groningen, Zwolle, Utrecht en andere Nederlandse steden georganiseerd voor deelnemers buiten Amsterdam. Bij de eerste Amsterdamse editie bedacht Jean-Marc van Tol het metaverhaal, 'Moord in Lambiek', waarin zijn personages Fokke en Sukke voor 24 Hour Comic Day in onze winkel opduiken. De twee broekloze vogels ontdekken echter dat Kees Kousemaker vermoord is. Samen met een inspecteur en zijn assistent die de detectiveromans door Appie Baantjer parodiëren proberen ze de zaak op te lossen, maar alles blijkt uiteindelijk één groot misverstand te zijn...


24 Hour Comics in Galerie Lambiek in 2007

Lambiek zou verdere edities organiseren op 7 oktober 2006, 23 oktober 2007 (van deze editie werd een speciaal boek door Lambiek uitgegeven), 18 oktober 2008, 19 oktober 2009, 2 oktober 2010 en 5 oktober 2013 (bij uitzondering gehouden in het Lev Agentschap voor Visualisers aan de Lange Leidsedwarsstraat 206) en 4 oktober 2014. De vorderingen werden op onze website, de eigen blogs van de deelnemers en in later jaren ook op Facebook bijgehouden. Door de jaren waren heen waren de meeste slapeloze tekenaars Nederlands, alhoewel we op de editie uit 2014 ook de Duitse tekenaar Leo Kopperkamm verwelkomden die helemaal uit Berlijn afgezakt kwam.


Fragment uit Maia Matches' 24 Hour Comic uit 2008

Terugkerende deelnemers waren Tommy A, Mattt Baay, Suzan Bongers, Stephan Brusche, Larie Cook, Floor de Goede, Margreet de Heer, Aimée de Jongh, David de Rooij, Johan de Rooij, Marissa Delbressine, Aleks Deurloo, Jeroen Funke, Albo Helm, Maurice Hof, Gerrie Hondius, Maarten Janssens, Jordy Knoop, Bas Köhler, Menno Kooistra, Hallie Lama, Maia Machèn, Rutger Ockhorst, Remco Polman, Emma Ringelberg, Sandra Kleine Staarman, Boris en Sam Peeters, Jeroen Funke, Pepijn Schermer, Yannick Schueler, Rob van Barneveld, Robert van Raffe, Martijn van Santen, Viktor Venema, Mingus Vogel en Wasco. Zij vochten allemaal dapper tegen Klaas Vaak tot in de vroege uurtjes. Om de deelnemers wakker te houden werden hectoliters koffie vergoten, terwijl lokale horeca als Soup & Zo voedsel beschikbaar stelden. Sommige tekenaars wisten binnen 24 uur slechts acht pagina's af te werken. Hallie Lama, daarentegen, krabbelde steevast binnen acht uur zijn 24 bladzijden!

Lamelos (2006-2014)
Minder vermoeiend, maar net zo vermakelijk waren de happenings van het collectief Lamelos, bestaande uit Aleks Deurloo, Jeroen Funke, Boris Peeters en Sam Peeters. Tussen 19 mei en 23 juni 2006 hielden ze hun eerste tentoonstelling in onze winkel: 'Lamelos in de Olie'. De groep wist altijd op een ludieke manier het publiek tijdens hun signeersessies en tentoonstellingen te entertainen. Tijdens de expo van 2006 was het kwartet gekleed als tennissers. Andere gebeurtenissen werden tot veilingen omgevormd, al konden ze niet echt met Sotheby's of Christie's vergeleken worden.


In hun bijdrage aan het 40 Jaar Lambiek-boek blikte Lamelos terug op hun veilingen

Onze galerie werd met een onvoorstelbare hoeveelheid rommel volgestapeld, variërend van versleten speelgoed uit de jaren 1980 tot tweedehands paraplu's en waardeloze stukken kitsch. Telkens wanneer een item verkocht werd gebruikte men de winst om nieuw bier voor de verzamelde menigte te kopen. Elk stuk rommel dat geen koper vond werd onmiddellijk op de galerievloer vernield. Onnodig te zeggen dat de Lamelos-veilingen altijd memorabele gebeurtenissen waren, behalve misschien voor de stumper die de volgende dag de galerie schoon moest maken. Ze werden meermaals in onze winkel georganiseerd, namelijk op 29 juli 2006, 10 augustus 2007, 25 juli 2008, 25 september 2009, 30 september 2011 en 29 augustus 2014.

Expo's, signeersessies en andere gebeurtenissen (2005-2006)
Veilingen waren ook belangrijk in de lente van 2005, tijdens de Stripdagen in Houten, waar onze Kees en Ineke Horst, eigenaresse van stripwinkel Sjors in Dordrecht, geïnterviewd werden door een cameraploeg van het tv-programma 'Tussen Kunst en Kitsch'. Ze werden gevraagd om de waarde van bepaalde stripboeken, tekeningen en merchandising die door verzamelaars waren binnengebracht in te schatten. Tussen 22 april en 31 mei 2005 hield onze galerie een tentoonstelling rond het Franse undergroundblad Ferraille Illustré, mede-georganiseerd door het Franse culturele instituut Maison Descartes. Het toonde werken van gerenommeerde artiesten als Grégory Mardon, Blutch, Nix en Pieter de Poortere. Helaas publiceerde Ferraille één jaar later al haar laatste nummer. Daarentegen nog steeds in druk tot de dag van vandaag is het werk van Maaike Hartjes, die vooral bekend staat om haar stripdagboekjes. Op 30 mei 2005 kon ze een signeersessie in Lambiek van de nieuwste bundel van haar Viva-strips aan haar dagboek toevoegen. Cabaretière Sanne Wallis de Vries hield een geestige toespraak. Een andere bekende autobiografische striptekenaar Floor de Goede ('Do You Know Flo?') tekende op 10 juni in ons midden.


René Windig en Hansje Joustra waren ook aanwezig op de Maaike Hartjes expo (2005)

Later dat jaar bezochten oude bekenden ons opnieuw toen allereerst de tweede tentoonstelling rond het werk van Stefan van Dinther ('Eiland') in Lambiek werd gehouden. Van 15 juli tot 31 augustus was werk te bewonderen uit zijn kunstboek 'CHRZ'. Op 2 oktober verwelkomden we ook Hartjes terug, zij het dit keer voor een grootschaliger tentoonstelling rond haar werk. Ze zou in 2009 nogmaals terugkeren voor een officieel bezoek. Op 9 oktober 2005 kreeg onze winkel veel media-aandacht met de verkoop van onze zeldzame en dure collectie zondagstrips van George Herriman's klassieke strip 'Krazy Kat'. Menig stripverzamelaar zou ons gek verklaren dat we zulke papieren schatten zomaar van de hand deden! Had één of andere muis een baksteen tegen Kees' hoofd gesmeten? Maar "Krazy Kees" wilde gewoon meer ruimte in de winkel scheppen voor de "li'l' anjils" die we onze klanten noemen. Autobiografische stripauteurs leken in trek dat jaar, want op 12 november was Erik de Graaf ('Verzamelde Herinneringen'), onderwerp van onze volgende expo. Voor de gelegenheid werd een speciaal boekje, 'Ingelijste Herinneringen', uitgebracht in een beperkte en gesigneerde editie.


Verkoopexpo van Krazy Kat Sundays

Stripstrijd, Strips in Veelvoud en Sprookjes in Strookjes
Een andere gebeurtenis om in te lijsten vond plaats vanaf 11 februari 2006, toen de Nederlandse krant Het Parool zijn "Stripstrijd" organiseerde. Twee weken lang werden twee strips van verschillende auteurs in Het Parool gepubliceerd. De jury bestond uit Hans Buying (Comic House), Maaike Hartjes, Mara Joustra (Oog & Blik), Hans Hoekstra (Het Parool) en Kees Kousemaker. Twaalf professionele auteurs kwamen door de eerste keuring: Pieter Hogenbirk, Wasco, Floris Oudshoorn, Coen de Moor, Boris Peeters, Roger Klaassen, Patrick Ruiz de Fez, Coen Braber, Floor de Goede, Ruben Steeman, Michiel van de Pol en Aimée de Jongh. Lezers konden stemmen welke strip tijdens de volgende ronde verder mocht gaan. De winnaar mocht zijn strip in Het Parool publiceren, ondersteund door Comic House en in album uitgegeven door Oog & Blik. De uiteindelijke winnaar was Michiel van de Pol met 'Cartoondiarree', maar Floris Oudshoorns 'Swamp Thing' won genoeg publiekssympathie om eveneens te mogen blijven. Kees werd op 4 maart voor een andere gebeurtenis uitgenodigd: de tentoonstelling 'Strips in Veelvoud; De (druk) geschiedenis van het Beeldverhaal' in het Drukkerij Museum in Etten-Leur. Het draaide rond de geschiedenis van strips in druk met speciale aandacht voor de lay-out, lettering en inkleuring.


Swamp Thing van Floris Oudshoorn is op weg naar Lambiek (2008)

Kees werd ook gevraagd om een toespraak te houden tijdens de lancering van 'Sprookjes in Strookjes', een collectief project van Margreet de Heer rond sprookjes in stripvorm. Het boekwerkje werd op 2 juni 2006 in Café Cicero aan de pers voorgesteld. Kees vertelde een sprookjesachtig verhaal over een jonge striptekenares die voor een "bejaarde krenterige tovenaar" ging werken in een "paleis vol prachtige schilderijen waardevoller dan goud" en "de prachtigste boeken waardevoller dan diamanten." Nadat ze een "stripencyclopedie" had opgezet, een "Nederlandse stripgeschiedenis had geschreven", "straatnamen voor een stripheldenbuurt in Almere had opgezet" en een "boek had geschreven en gescand dat 'De Wereld van de Nederlandse Strip' heette" besloot het meisje - dat nu echt wel een beetje op een jonge vrouw begon te lijken - om alsnog een striptekenares te worden. De tovenaar zei toen: "Dat is geen slecht idee, want als je doorzettingsvermogen hebt, talent en niet bang bent voor wat mindere tijden: wat staat dan nog in de weg voor een gelukkig leven als eigen baas, zolang God het behaagt?" Kees besloot zijn verhaal met de woorden: "Toen zag de jonge dame die zo vaardig en aardig strips tekende, dat de tovenaar gewoon maar een stripwinkelier was. Want tovenaars bestaan niet... maar sprookjes bestaan gelukkig wel." Enige gelijkenis met echte mensen lijkt puur toevallig te zijn geweest...


Ridder Kees (Foto: Arco van Os)

Kees' ridderschap
Diezelfde lente viel onze tovenaar Kees de grootste eer uit zijn carrière te beurt: een ridderschap! Tijdens de vroege jaren 1980 werkte er een daadwerkelijke barones die in de winkel: Ima van Asbeck. Acht jaar later benoemde Kees Dupuis' vertegenwoordiger Joop Distel tot ridder in de Orde van de Gouden Stofzuiger. Maar nooit in zijn wildste ridderlijke fantasieën had Kees zich kunnen voorstellen dat ook hij ooit in de adelstand zou worden verheven. Het Stripschap, de Vrienden van het Gymnasium en vele grafici, waaronder Dick Bruna, vonden echter dat Kees sterk in aanmerking kon komen voor deze prestigieuze titel. Jos van Waterschoot was de drijvende kracht achter het initiatief... Vele waardevolle bijdragen van Kees aan het internationale prestige van zijn land werden opgesomd. Als Europa's eerste stripwinkeleigenaar wist hij van Lambiek een wereldwijd centrum voor stripfans te maken. Zijn boeken en essays waren belangrijke researchwerken rond het medium. De Comiclopedia in het bijzonder is de grootste en vaakst geraadpleegde stripencyclopedie ter wereld. Verder werd zijn collectie, die vaak door verschillende musea op de ganse aardbol in bruikleen gevraagd was, als een belangrijke bijdrage tot het Nederlandse striperfgoed geprezen. Tot slot speelde hij een belangrijke rol in de verwezenlijking van de Stripheldenbuurt van Almere. Kort samengevat: als potentieel ridder was Kees zeker geen Don Quichot.


Felicitaties van Peter Pontiac en Joost Swarte

Het Koninklijk Paleis ging akkoord en op 28 april 2006 werden zowel Kees als de tekenaar van Astérix, Albert Uderzo, officieel uitgenodigd om allebei tot "Ridders in de Orde van Oranje-Nassau" geslagen te worden. Toevallig waren beide mannen echter verhinderd, dus moest het gebeuren naar een latere datum verplaatst worden. Op 11 mei vond de ceremonie plaats in Kees' woonplaats Bussum, waar burgemeester Milo Schoenmaker (geen familie van Abel) hem ridderde. Helaas zijn onze persoonlijke foto's van de gebeurtenis uit focus, maar ter compensatie tekende Peter Pontiac een charmante cartoon van Kousemaker die door Hare Majesteit Koningin Beatrix omhelsd wordt. Er werd voor Kees een album amicorum samengesteld met bijdragen van Joost Swarte, Typex, Jan Kruis, Hanco Kolk, Theo van den Boogaard, Gilbert Shelton, Roel Smit, Chris Ware, Guido van Driel en Peter van Dongen.

Kees kon zichzelf nu een collega van Hal Fosters 'Prince Valiant', Ambrós' 'Capitan Trueno', Willy Vandersteens 'De Rode Ridder', Raymond Macherots 'Le Chevalier Blanc' en Peyo's Johan (van Pierewiet) noemen. Zijn ridderschap leidde echter niet tot meer rondetafelgesprekken in onze winkel...


Christ's entry in Amsterdam, 2006 A.D. On the right the authors Clerkx, Bindervoet and Henkes

Expo's, signeersessies en andere gebeurtenissen (2006-2008)
Uiteraard bleef het Lambiek-team tekenaars naar Kees' kasteel uitnodigen. Tussen 24 februari en april 2006 keerde de Belgische striptekenaar Luc Cromheecke terug voor zijn tweede tentoonstelling, deze keer rond zijn krantenstrip 'Taco Zip'. In 2011 zouden we hem opnieuw zien. Tussen 21 april en 15 mei 2006 stelde de Nederlandse undergroundtekenaar Aart Clerkx zijn schilderijen in onze galerie tentoon onder de titel 'Hoe Oud Is Dora?'. Ongeacht meneer Clerkx' eigen status binnen de Nederlandse stripgeschiedenis kon zelfs hij de faam en bewondering van de man die op 9 juni 2006 door onze straat reed niet overtreffen. Die dag zagen we een bebaarde man in wit gewaad op een ezel voorbijkomen. Zij die de Wederkomst van de Messias verwachtten moesten helaas teleurgesteld worden: het was gewoon een promotiestunt voor het epische gedicht 'De Intocht van Christus in Amsterdam', geschreven door Erik Bindervoet, Robbert-Jan Henkes en door Aart Clerkx geïllustreerd. Clerkx bezocht ons opnieuw in 2012. Tussen 28 juli en 19 augustus verwelkomden we de "artists' artist" Wasco ('Apenootjes') in onze galerie met 'Wasco's Wereld'. In 2010 zou hij nog een andere tentoonstelling in ons midden houden. Daarover gesproken: de "gezellige en leuke" heren Windig & De Jong keerden tussen 24 augustus tot 1 oktober 2006 terug voor weer een expositie. De laatste grote gebeurtenis dat jaar vond plaats op 19 november, toen Thé Tjong-Khing en uitgever Sherpa de eerste twee delen van de complete 'Arman en Ilva'-collectie presenteerden.


De Bloeddorst-presentatie wordt voorbereid...

Op 30 januari presenteerden we het derde nummer van het small press blad De Lijn. Dezelfde maand hield de Belgische striptekenares Eva Cardon de expo 'Ephameron - The Diaries' in onze galerie. Menno Kooistra overhandigde op 16 maart het eerste exemplaar van zijn horroranthologie 'Bloeddorst' aan de Nederlandse horror-kenner Jan Downse. Het boek bevatte spookachtige kortverhalen door 30 Nederlandse en Belgische stripauteurs. Veel auteurs waren aanwezig, popelend om speciale tekeningen voor de bezoekers te maken. Nooit eerder waren er in onze galerie zoveel artiesten bij elkaar om op hetzelfde moment te signeren! Een maand lang kon een deel van het tekenwerk bovendien nog aan onze wanden bekeken worden. Een beroemde tekenares uit België, Judith Vanistendael ('De Maagd en de Neger'), reisde op 1 april - opnieuw: geen grap - naar Lambiek om er tot mei haar tekenwerk tentoon te stellen. Kees Kousemaker plezierde op 29 september een andere dame toen hij een verzoek van Manon Albers inwilligde. Tijdens de Stripdagen in Houten hield hij een toespraak om haar biografie rond haar overleden vader, de legendarische Henk Albers, te promoten: 'Henk Albers - Een Leven'.


Na de vloedgolf. "Well, all in a day's work for Comic Book Salesman," zoals Abel zou zeggen (refererend naar Monty Python's 'Bicycle Repair Man')

Op 12 januari 2008 zette Jeroen Steehouwer ('Katja', 'WOK') zich neer in onze winkel om zijn grafische roman 'WOK' te signeren. Enkele dagen later, op 17 januari, dwongen regen en lekkage ons om veel van onze voorraad underground comix weg te gooien, die thans beter "under water comics" genoemd konden worden. We probeerden niet te veel te klagen, zeker gezien onze nieuwe tentoonstelling letterlijk 'Wat Zeur Je Nou?' heette. Georganiseerd tussen 1 februari en 1 maart 2008 door Zone 5300, nam het evenement een standpunt in tegen racisme en discriminatie. Het was onze tweede expo sinds 1995 die rond dit thema gehouden werd. Vijftien striptekenaars en cartoonisten leverden een bijdrage: Jean-Marc van Tol, Maaike Hartjes, Peter de Wit, Jos Collignon, Farhad Foroutanian, Kim Duchateau, Sandra de Haan, Berend Vonk, Barbara Stok, Jan Vriends, Farida Laan, Djanko, Kito en Floor de Goede. Komiek Rachid Larouz had een stand-up openingsact. Nadien reisde de tentoonstelling de rest van het land door, terwijl onze galerie tussen 25 april en 30 mei in het verleden dook. De middeleeuws uitziende tekeningen uit Marcel Ruijters' grafische roman 'Inferno' stonden twee maanden lang tentoon. Ruijters leek ook van de toekomst te houden, gezien hij ons in 2010 nogmaals een officieel bezoekje bracht. Op 31 mei 2008 hielden de Braziliaanse cartoonist Bira Dantas en zijn vrouw een signeersessie in Lambiek. Dantas tekende een vrolijke advertentie om zijn bezoek te promoten. De lol ging verder toen hij niet alleen gasten met zijn gave voor karikaturen tekenen verblijdde, maar ook harmonica voor ons speelde.

2008: Lambieks veertigste verjaardag
Op 26 maart 2008 werd er naar Lambiek geknipoogd in een aflevering van Floris Oudshoorns 'Swamp Thing'. Het was de eerste in een ware vloedgolf aan hommages aan onze winkel later dat jaar. Op 8 november vierden we namelijk onze veertigste verjaardag. Als verrassing voor Kees werd een speciaal hommageboek samengesteld. '40 Jaar Lambiek' werd ontworpen en vormgegeven door Joost Swarte, en bevatte vele geschreven en geïllustreerde bijdragen door prominente striptekenaars, schrijvers en andere vaste bezoekers. Alle hommages waren memorabel, maar we willen er toch een aantal belichten. Willem Vleeschouwer parodieerde de 'Bazooka Joe' kauwgomstripjes van Wesley Morse met onze mascotte Lambik in de hoofdrol. De "Fabulous Furry" Gilbert Shelton persifleerde een schilderij van Jan Steen om zijn personages de 40(0)ste verjaardag te laten vieren.


40 Jaar Lambiek had een coverillustratie van Herwolt van Doornen. Erik Krieks bijdrage 'Two-Fisted Sales' werd ook gebruikt voor de uitnodiging

Erik Kriek imiteerde de cover van een typisch EC horror comic book met Kees, Klaas Knol en Boris Kousemaker als spookachtige winkeleigenaars in plaats van de "Witch", de "Vault-Keeper" en de "Cryptkeeper". Guido van Driel plande een parodie op een oude Lenin-propagandaposter, maar zoals hij vertelde in zijn geïllustreerde verklaring kwam het plan niet verder dan enkele voorbereidende schetsen. Jan Kruis tekende Kees temidden Jan, Jans en de Kinderen, terwijl Peter van Straaten hem afbeeldde temidden van een persoonlijke orgie. Het boek bevatte verder grafische hommages door Herwolt van Doornen, Marcel Ruijters, Typex, Aart Clerkx, Paul Bodoni, Theo van den Boogaard, Lamelos, Eric Schreurs, Gerrit de Jager, Peter van Dongen, Windig & De Jong, Peter de Wit, Luc Cromheecke, Adrian Tomine, Pierre Clément, Hanco Kolk, Maaike Hartjes, Martin Lodewijk, Peter Pontiac, François Avril, Jean-Marc van Tol, Bob van den Born en Aloys Oosterwijk. Geschreven hommages rolden uit de pen van Gert-Jan Pos, Chris Ware, Johannes van Dam, Jos van Waterschoot, Simon Vinkenoog, Patrick Gaumer, Joost Pollmann, Loes van Alphen en Martijn Daalder.


Voor- en achterkant van De Jubelende Jubilaris, getekend door Yiri T. Kohl. De mensen in de klassieke 'Suske en Wiske' toren links zijn van onder naar boven: Kees Kousemaker, Klaas Knol, Margreet de Heer, Bas Schuddeboom en Boris Kousemaker

Alsof dit nog niet genoeg was presenteerde Margreet de Heer nog een extra felicitatieboekje. 'De Jubelende Jubilaris' (2008) was een pastiche op de boekcovers van Willy Vandersteen's 'Suske en Wiske'. De coverillustratie werd verzorgd door Yiri T. Kohl. Binnenin stonden eerbetonen door Thijs Bouman ('Ergens diep in Amsterdam...'), Wouter Goudswaard ('Lambiek 40 Jaar'), De Heer zelf ('Vijf van de Veertig... Mijn Jaren Bij Lambiek'), Edith Kuyvenhoven ('Lambik... en appeltaart'), Thomas Legebeke ('Stripwinkel Lambiek'), Rutger Ockhorst ('Mijn eerste keer Lambiek'), Aloys Oosterwijk ('Kees, we zijn jong') en Joshua Peeters ('Kroegtijger'). Het online stripportaal Stripster vierde de gebeurtenis eveneens met speciale bijdragen door Johnny Bekaert en Wim Bruynooghe, Jean Deras, John Erkelens, Evert Geradts, Waldo van Gheluwe, Fred de Heij, Joshua Peeters, Eric Snelleman, Jean-Marc van Tol, Willem Verburg en Wasco.


Ietwat wazige foto van Kees terwijl hij zijn prachtige toespraak hield tijdens het veertigste verjaardagsfeest in het Hans Brinker Hostel

De veertigste verjaardag werd zowel in Lambiek als de bar van het nabijgelegen Hans Brinker Hostel gevierd. Voor de eerste (en helaas laatste) keer filmden we ook Kees' toespraak. Vorige vieringen gebeurden voor mobiele videocamera's bestonden en zijn legendarische toespraken zijn daarom ook grotendeels verloren gegaan. Na een prachtige avond vol vermaak gingen velen meteen weer naar huis voor een goede nachtrust. Sommige rusteloze zielen wilden echter naar Lambiek terugkeren om er het feest verder te zetten. Helaas maakten ze al te veel lawaai. Eén persoon riep om "revolutie", blijkbaar de veertigste verjaardag van Lambiek verwarrend met de veertigste verjaardag van de studentenopstand in mei '68. Het was eigenlijk niet zo'n gek misverstand, want net als toen dook ook de politie op! Toen een dronkelap een agent schoffeerde werd hij onmiddellijk beboet. De andere agenten vroegen de menigte vriendelijk om nu gewoon naar huis te gaan. Een scène die uit een stripboek leek te komen...


Galerie Lambiek in 2009 ten tijde van de Paul Bodoni exposition

Expos, signeersessies en andere gebeurtenissen (2008-2010)
We sloten 2008 af met een expo rond Joost Veerkamp, vooral bekend om zijn krantenstrip 'Week In, Week Uit' en vele parodieën op 'Kuifje' albumcovers. Veerkamps tentoonstelling liep van 29 november 2008 tot 10 januari 2009, waarna hij de scepter van Ottocar aan undergroundtekenaar en echtgenoot van Margreet de Heer, Yiri T. Kohl ('Bijlmer Boys') doorgaf. Onze Bijlmerman hield op 6 februari een signeersessie, terwijl het ruwe tekenwerk van Paul Bodoni van 13 februari tot eind maart kon bekeken worden tijdens de expo 'De Getergde Mens'. Floris Oudshoorn voelde zich totaal niet getergd, gezien de bedenker van 'Swamp Thing' op 21 maart zijn strips in Lambiek signeerde. Terwijl "de times were a-changin'" kwam Gradimir Smudja op 28 mei in onze winkel om er exemplaren van het collectieve tributeboek 'Bob Dylan Revisited' te tekenen. Toen deze gebeurtenis, "my friend, blew away in the wind" kon grafisch kameleon Daan Jippes al op 6 juni met pen en papier in de hand achter een bureau worden teruggevonden. Hij signeerde exemplaren van zijn tweede 'Havank'-album voor onze klanten. Over het getal twee gesproken, Maaike Hartjes bracht een tweede tekenaar, Ben Westervoorde, mee voor een duo-signeersessie. Maaike presenteerde haar stripreisdagboek 'Donker', terwijl Ben exemplaren van 'Siglo XXV' tekende.


Aankondiging voor Hallie Lama's boekpresentatie in 2009

Op 28 augustus 2009 bezocht sneltekenaar Hallie Lama onze winkel om er tekeningen in zijn cartooncollectie 'Walhallie' te krabbelen. Op 13 november werd door Oog & Blik het eerste volume van de volledige en ingekleurde collectie van Windig & De Jongs 'Heinz' in onze galerie gepresenteerd. De presentatie werd ingezet met een entertainende toespraak van Erik Bindervoet en Robbert-Jan Henkes, het literaire duo dat vooral bekend staat om het naar het Nederlands vertalen van James Joyce en Beatles-liedjes. De avond eindigde muzikaal met de oldiesplatencollectie van "Hennie de Brandweerman". De volgende twee afleveringen van de 'Heinz'-collectie werden op 23 november 2011 en 16 november 2012 met een haast identieke programmering gepresenteerd.


Windig & De Jong signeren alvast wat boeken voordat de storm losbarst rond Heinz deel H

In 2009 kreeg Lambiek ook vanwege andere zaken aandacht. Erik Kriek, Piet Bakker, Teus de Kruijf, Natasja van Loon en onze Boris maakten deel uit van de commissie van de Stripschapprijs 2009, onder leiding van Ger Apeldoorn. Ze kenden de prijs dat jaar toe aan Barbara Stok. Boris zelf stond op 14 juli 2009 in het middelpunt van de aandacht, toen het Italiaanse reisblad Kiss From The World met een camera onze winkel bezocht. Ze maakten een video waarin Boris in 15 minuten een rondleiding gaf langs alle opmerkelijke stripboeken en memorabilia die Lambiek te bieden heeft. Deze toeristenvideo leek het juiste publiek te hebben bereikt, want datzelfde jaar werd onze winkel afgebeeld in de Amerikaanse comic book reeks 'Air: Letters from Lost Countries' door de Turkse stripauteur M.K. Perker en schrijver G. Willow Wilson.


Het tweede nummer uit de DC/Vertigo mini-serie 'Air: Letters from Lost Countries' toont ons een Lambiek-vestiging die zelfs ons nog vreemd is...

Tussen 29 januari en 5 februari 2010 organiseerden cartoon.blog.nl en Lambiek de Week van de Interactieve Cartoon. Het initiatief kwam van cartoonist Robert Schuit, beter bekend als Bandirah, die zich door de Cartoon Caption Contest van The New Yorker liet inspireren. In deze cross-media tentoonstelling werd het werk van tien cartoonisten, namelijk Bandirah, Kapreles, Argibald, Kito, Danibal, Michiel van de Pol, Roland Conté, Hallie Lama, De Rustende Jager en Humordenar gepresenteerd, zowel op voornoemd blog alsook in onze winkel. Tien cartoons werden getekend en deelnemers werd gevraagd om toepasselijke dialogen en tekst in te vullen. De winnaars werden op 5 februari in onze winkel bekendgemaakt.


Boris met Marc Bell in 2010

Op 5 maart 2010 keerde Wasco terug in ons midden voor zijn tweede expo in vier jaar, ditmaal 'Uitgeknipte Vormen, Tweedehands Daglicht' genoemd. Ze zou tot het einde van de maand tentoongesteld worden. Margreet de Heer signeerde op 12 maart 2010 haar nieuwste stripboek 'Filosofie in Beeld'. Ze hoefde niet te filosoferen of ze zou terugkeren? Vier maanden later zagen we haar alweer en ze zou hetzelfde doen in 2011 en 2012. Op 2 april 2010 organiseerde de Canadese alternatieve striptekenaar Marc Bell ('Shrimpy and Paul') een tentoonstelling onder de naam 'Modurn Mithoes', terwijl hij ook zijn laatste boek 'Hot Potatoe' signeerde.


Kees als Nero van Marc Sleen in 2009 (Photo: Dirk Vermeirre)

Dood van Kees Kousemaker
Terwijl al deze gebeurtenissen ons een nieuw decennium binnenleidden was Kees minder en minder bij de winkel betrokken. Hij bracht zijn tijd vooral thuis bij zijn vrouw door, terwijl hij aan de site werkte. Op vrijdagen bracht hij Lambiek nog een wekelijks bezoekje. Binnen de internationale stripwereld was hij echter nog lang niet vergeten. Nog regelmatig werd hij uitgenodigd voor evenementen, zoals de opening van het Marc Sleen Museum in Brussel op 28 juni 2009. Om de beroemde Vlaamse stripheld en zijn bedenker Marc Sleen te eren liet hij zich door Dirk Vermeirre fotograferen met Nero's laurier achter zijn oren. Helaas werd in datzelfde jaar kanker bij hem vastgesteld. Kees was al jaren diabetespatiënt en nu takelde zijn gezondheid langzaam maar zeker af. Nadat hij begin 2010 gehospitaliseerd werd liet Jean-Marc van Tol op het stripfestival van Kampen tekenaars en andere vrienden beterschapswensen zetten in een groot tekenboek, wat vervolgens aan Kees werd aangeboden. Op 27 april 2010 overleed de vurigste woordvoerder, onderzoeker en supporter van de strip thuis, omringd door zijn familie. Hij was 68 jaar oud, toevallig de laatste twee nummers van Lambiek's stichtingsjaar. En op een soortgelijke symbolische manier verliet slechts een half jaar later, op 8 december 2010, ook Onno Docters van Leeuwen, ontwerper van Lambieks eerste gevel, deze aardbol.

Het betekende het einde van een tijdperk, maar was ook het begin van een nieuwe periode, zoals men in ons volgende hoofdstuk kan lezen...


De tekening die Peter Pontiac maakte voor de verhuizing naar Kerkstraat 78 in 1980 werd in aangepaste vorm ook gebruikt voor Kees' rouwkaart in 2010

Volgende hoofdstuk: Kerkstraat 132 (2010-2015)